صدا ،حرف ،کلمه ،بخش ،جمله

 

عبور هوا از ریه ها از طرق نای و گذر آن از حنجره برخورد آن با تارهای صوتی ، تولید صدا میکند و کوچکترین واحد هر زبانی صدا میباشد. انسان موقع کفتگو صدای ایجاد شده در حنجره را بوسیله زبان ، لبها ، وسایر اجزا دهان و همچنین گردش صوت در دماغ به شکل های مختلف در می آورد که این شکل های مختلف اساس الفبای گفتاری و نوشتاری هر زبان را تشکیل می دهد.

انسانها زمانی برای بیان این صداها و کلمه ها از تصاویر استفاده می کردند و بعد ها این تصاویر کوچکتر شدند و به شکل تصویری از الفبا در آمدند بنابراین الفبا قراردادی صوتی و تصویری از صداهایی هست که در یک زبان وجود دارد.

بنابراین حرف واحد نمایش صدا بوده و کوچکترین واحد زبان در نوشته می باشدو حروف علامت هایی هست که صداهایی را بیان میکنند و تمام حرف هایی که در یک زبان وجود دارند در واقع الفبای آن زبان هستند .قرار گرفتن حروف الفبا در کنار هم به شکل هدفدار ، کلمه را می سازد .

کوچکترین واحد ساختمانی هر کلمه بعد از حرف ، بخش می باشد. بخش در واقع جزئی از کلمه است که با یک حرکت دهان ، از دهان خارج میشود که ممکن است از یک حرف و یا از گروهی از حروف تشکیل شده باشد.

حروف بر اساس شکل خروج از دهان در دو گروه صدا دار و یا بی صدا قرار می گیرند. حروف صدا دار ، صداهایی هستند که برخورد به هیچ مانعی ( لب –زبان ...) با یک حرکت ، از دهان خارج میشوند وحروف بی صدا حروفی هستند که در موقع موقع خروج از حنجره با حرکت زبان لبها و سایر اجزائ دهان صوت نهایی را ایجاد می کنند. در زبان ترکی استانبولی که قبلا با حروف عربی نمایش داده میشد و در سال 1928 با حروف لاتین جایگزین گردید 29 حرف وجود دارد از این حروف 8 حرف در گروه حروف معروف و یا صدا دار و 21 حرف در گروه حروف غیر معروف یا بی صدا قرار می گیرند.

الفبای زبان ترکی استانبولی

چنانچه در جدول زیر ملاحظه می کنید الفبا در زبان ترکی استانبولی از 29 حرف تشکیل شده است که لازم است دانش آموزان قبل از اقدام به آموزش زبان ترکی ، ابتدا تلفظ بسیار درست این حروف را تمرین نمایند چراکه ابتدای هر زبانی درست تلفظ کردن کلمات و حروف می باشد. در بسیاری از مواقع بعضی حروف که تلفظ نزدیک به هم دارند اگر در یک کلمه درست تلفظ نشوند ناخود آگاه معنی کلمه را تغییر می دهند و مخاطب را به سمت درک نادرست پیش می برند لذا تلفظ صحیح کلماتی که یاد میگیریم به اندازه قواعد و لغات ، اهمیت دارد.

 

ردیف

حروف ترکی

  صدا مثال تلفظ صدا

حروف انگلیسی

 

1

A

a

آ

Ata

a

A

2

B

b

ب

Baba

b

B

3

C

c

ج

Celal

c

C

4

Ç

ç

چ

çekic

ch

 

5

D

d

د

dede

d

D

6

E

e

ا

Elif

e

E

7

F

f

ف

Ferhat

f

F

8

G

g

گ

Gelecek

g

G

9

Ğ

ğ

غ-ی

Yağmur

gh

 

10

H

h

ح

Helal

h

H

11

I

ı

ائ

Ihracat

   

12

İ

i

ای

İyi

i

I

13

J

j

ژ

Julide

j

J

14

K

k

ک

kuran

k

K

15

L

l

ل

Lale

l

L

16

M

m

م

Meyve

m

M

17

N

n

ن

Nihal

n

N

18

O

o

ا

Osman

o

O

19

Ö

ö

ائو

Ömer

   

20

P

p

پ

Pilav

p

P

21

R

r

ر

Rehber

r

R

22

S

s

س

Sevgi

s

S

23

Ş

ş

ش

Şahin

sh

 

24

T

t

ت

Tahta

t

T

25

U

u

او

Uzman

u

U

26

Ü

ü

ئو

Üniversite

   

27

V

v

و

Vatendaş

v

V

28

Y

y

ی

Yazar

y

Y

29

z

z

ز

Zeytin

z

Z

 

ku

 

کو

 

q

Q  

Vu-oo

 

او-وو

 

w

W

 

-iks , -ks

 

ایکس

 

x

X

حروف معروف ( صدا دار)

چنانچه در بالا اشاره گردید حروف صدا دار بدون هیچ مانعی از حنجره و به همان ترتیب از دهان خارج میشوند و به تنهایی میتوانند موقع بخش کردن کلمه ، یک بخش به حساب آیند. 8 حرف صدادار در زبان ترکی استانبولی وجود دارد که عبارتند از : A-E-I-İ-O-Ö-U-Ü

گروه بندی حروف صدا دار :حروف صدا درا بر اساس محل خروج صدا و وضعیت زبان در هنگام تلفظ صدا ، وضعیت و فرم زبان در زمان تلفظ ، و میزان باز و بسته بودن دهان در زمان تلفظ این حروف در سه گروه اصلی که هر گروه دو شاخه فرعی دارد طبقه بندی می گردند:

- بر اساس محل خروج صدا و وضعیت زبان در هنگام تلفظ صدا

- حروف صدا دار ضخیم a, ı, o, u

- حروف صدا دار نازک e, i, ö, ü

- وضعیت و فرم زبان در زمان تلفظ

- حروف صدادار راست a, e, ı, i

- حروف صدا دار گرد o, ö, u, ü

 

- میزان باز و بسته بودن دهان در زمان تلفظ

- حروف صدا دار باز ( در موقع تلفظ دهان باز است ) a, e, o, ö

- حروف صدا دار بسته ( در موقع تلفظ دهان بسته است ) ı, i, u, ü

 

حروف غیر معروف ( بی صدا)

با توجه به تعریف فوق برای حروف صدادار تمامی حروفی که در گروه حروف صدادار قرار نمیگیرند جزو حروف بی صدا می باشند ، یعنی حروف بی صدا در زمان خروج از دهان با موانعی مانند لب و زبان و سایر اجزا دهان برخورد کرده و صدا تولید می کنند .

 

در زبان ترکی قانون هماهنگی اصوات در گفتار و نوشتار صحیح نقش به سزایی دارد.

بنابراین حروف ترکی را به دو بخش صدا دار و بی صدا تقسیم می کنیم:

۱. حروف صدا دار:  a،e،ı،i،o،ö،u،ü

2. حروف بی صداb،c،ç،d،f،g،ğ،h،j،k،l،m،n،p،r،s،ş،t،v،y،z  

در این مرحله حروف صدا دار را بررسی می کنیم.

حروف صدا دار از لحاظ حالت زبان و حالت لبها به چهار بخش تقسیم می شود:

1. مصوت های ستبر(Kalın) :

a,ı,o,u

2. مصوت های ظریف (İnce) :

e,i,ö,ü

3. مصوت های صاف (Düz) :

a,ı,e,i

4. مصوت های گـــرد (Yuvarlak) :

o,u,ö,ü

 

Düz

Yuvarlak

Kalın

a,ı

o,u

İnce

e,i

ö,ü

اکنون با دانستن قوانین بالا یاد می گیریم که چگونه یک وا ژه را بنویسیم. بدین ترتیب که اگر آن واژه یک واژه ترکی اصیل باشد و خارجی نباشد اگر اولین مصوت آن کلمه از هــر گروهی باشد باقی حروف هم باید از همان گروه باشند.ماننــــد:

Alın,Kadın,Pahalı,Farsça,Ilık,Sakın

Ekim,Görev,Türkçe,Evli,Bilet,Elli

Çocuk,Oku,Yolcu,Turgut,bulduk

Görü,Öbür,Gözüm,Gördüm,sözlük

                                                                                                    

                                                                                                         

چند نکته:

1. ممکن است واژه ای تـــرکی اصیل باشد ولی تابع قوانین آوایی ترکی نباشد.مانند:

Kardeş        برادر ،Anne          مادر،Elma        سیب،Hangi        کدام

در واقع این واژه ها در ابتدا به صورت kardaş,ana,alma,hangı بوده است.اما لهجه خاص شــهر استانبول باعث ظریف شدن یکی از مصوت ها شده است.

2. در مورد واژه های غیر ترکی هیچ قانونی برای هماهنگی اصوات وجود ندارد و ما مجبو به حفظ کــــردن دیکته صحیح آنها می باشیم.مانند:

Kalem     قلم, Kitap    کتاب, Ayip         عیب, Kafes         قفس, Beyaz         سفید  

Adres      آدرس, Teknoloji       تکنولوژی, Garip         غــریب, Adalet       عدالت 

در این مــرحله حروف بی صدا را بررسی می کنیم. 

حـــروف بی صدا به دو بخش اصلی تقسیم می شوند:

1. صامت های وا

/ 0 نظر / 431 بازدید